Ważyński Wojciech - I7882

Z Wiki Kielakowie.pl
Przejdź do nawigacjiPrzejdź do wyszukiwania

Ważyński Wojciech urodził się najprawdopodobniej na początku XVII w jako jedno z co najmniej pięciorga dzieci Bartosza i Krystyny z Rybińskich. Zmarł bezpotomnie pod koniec 1659 roku.[1]
Był ciwunem[2] Małych Drywian, dworzaninem królewskim,[3] starostą marienburskim, suanenburskim, kierembeceńskim.[4] i taurogskim.
Król Zygmunt III Waza w uznaniu zasług Wojciecha Ważyńskiego, dworzanina pokojowego, nadaje mu 1 kwietnia 1633 roku prawem lennym następujące dobra: folwark Ludo w powiecie dorpackim, wakujące po śmierci Krystyny Rybińskiej, wdowy po Bartłomieju Ważyńskim, podkomorzym i staroście dorpackim, a także dobra Wydawer, Tower, Kildawer oraz wsie Nana, Pakawer, Kariwer i Korendus, wakujące po śmierci Jadwigi Wolskiej. Wojciech Ważyński odznaczył się w służbach u Zygmunta III, w wyprawach wojennych, zwłaszcza inflanckich, walcząc pod znakiem Janusza Skumina Tyszkiewicza, wojewody trockiego, a także w Prusach przeciw Gustawowi Adolfowi, pod chorągwią Henryka Schmoellinga (Szmeling), starosty orleskiego, dziewieniskiego.[5]

Żonaty z Anną Pacówną,[6][7] która po jego śmierci wyszła za Floriana Adama Eperyasza, wojskiego żmudzkiego.

Zobacz też Skarbkowie-Ważyńscy herbu Abdank - Wojciech Ważyński


Przypisy

  1. Rok 1659 to okres potopu szwedzkiego (1655-1660). Być może Wojciech zginął w walce ze Szwedami.
  2. Ciwun (łac. tivunus) - urząd ziemski w Wielkim Księstwie Litewskim. Nazwa pochodzenia ruskiego powstała w XIV w. Początkowo byli to zarządcy majątków królewskich. W późniejszym okresie, kiedy tych majątków ubywało, zmniejszyła się liczba ciwunów oraz ilość pełnionych przez nich funkcji. Stanowisko to zajmowało pierwsze miejsce w hierarchii urzędników ziemskich litewskich, ale miało charakter czysto honorowy. Jedyną ich kompetencją było zagajanie sejmików ziemskich.
  3. Herbarz Polski ks. Kaspra Niesieckiego t. 9 str.257 (karta 132)
    ... Wojciech, sekretarz i dworzanin królewski, cywun Driwiański, żona jego Anna Pacówna, podobno chorążanka Litewska, wspomina ją Konstytucya 1661... (patrz przypis 4)
  4. Orgelbranda Encyklopedja powszechna z ilustracjami i mapami, t. 14 str.147 (karta 149)
    Suanenburskie starostwo niegrodowe było położone w księstwie Inflanckiem. Powstało w czasie zawojowania Inflant przez Batorego i podzielenia ich przez Stany Rzeczypospolitej na województwa i starostwa. Podług metryk kor.(ks.180, f.476), pierwszym starostą był Jan Tyzenhaus, wojewoda dorpacki, około 1588. Po Tyzenhauzach z mocy przywileju króla Władysława IV z dnia 29 marca 1635 Wojciech Ważyński za wielkie zasługi dla kraju miał sobie nadane trzy starostwa w Inflantach: Marjenburskie, Suanenburskie i Kierembeceńskie. Ustało przez odpadnięcie części Inflant do Szwecji.
  5. Księga MK 180 z Archiwum Głównego Akt Dawnych w Warszawie
  6. Pacowie - Materyały historyczno-genealogiczne, str.231 i 232 (karty 126 i 127)
    Anna Pacówna, córka Bonifacego Paca, oboźnego Wielkiego Księstwa Litewskiego i Katarzyny Frąckiewicz Radzimińskiej; poślubiła Wojciecha Ważyńskiego, ciwuna Drywiańskiego starostę Turogskiego. Już w 1658 (4 marca) roku Teodor Lacki, marszałek nadworny Wielkiego Księstwa Litewskiego, starosta Raduński, ceduje swe części w wójtostwach Birżyniańskim i Poszyrwintskim, Wojciechowi Ważyńskiemu ciwunowi Drywiańskiemu, staroście Taurogskiemu i jego małżonce Annie Pacównie.
    Wojciech Ważyński umarł w końcu 1659 roku...
  7. Volumina Legum t.4 str.381
    Approbacya plebanii w Laryżewie y altaryi w Tryszkach.
    41. Plebanią w Laryżewie y altaryą w Tryszkach w Xięstwie Żmudzkim od Urodzoney Anny Pacowny Ważyńskiey, Ciwonowcy Drywian Małych, za konsensem naszym z Kancellaryi naszey W. X. Lit. wydanym, fundowaną: authoritate praesentis Conventus in toto wiecznemi czasy approbuiemy.